Duna/Naa 存在、所有を表す動詞
| dunay kotsi. | 車があります |
| duna koy kotsi. | 私は車を持っています |
| duna / naa | ※存在や所有を表す動詞です。 |
| tua | 話者と聞き手から遠く離れた物や人の存在を表す動詞 |
| may | naaと似ていますが、saと良く一緒に使われます。 |
| wala | ない。※存在の否定 |
| nikita kog itlog sa may kusina. | 私はキッチンで卵を見ました。 |
| itlog | タマゴ |
| kusina | キッチン、台所 |
| duna | 元はpagduna |
| gahapon, dunay duha ka buok ka manok dinhi. | 昨日、二羽の鳥がここに居ました。 |
| gahapon | 昨日 |
| manok | 鳥、チキン |
| dinhi | ここに |
| naa tay skwela ugma. | 明日私たちは学校があります。 |
| skwela | 学校 |
| ugma | 明日 |
| naay tubig? naa | ここに水はありますか? あります。 |
| dunay tulo ka tawo didto. | あそこに3人の人たちがいます。 |
| tawo | 人 |
| naa koy tulo ka bata. | 私には3人の子供が居ます。 |
| bata | 子供 |
| naa ra siyay duha ka pultahan sa balay. | その家には2つのドアがあります。 |
| pultahan | ドア |
| duna / naa | 存在は動詞+後にyを付けます。所有は動詞+代名詞+後にyを付けます。 |
| naa moy unggoy? | あなたたちはサルを持っていますか? |
| unggoy | 猿 |
| naa mo? | あなたたちは(それ)を持っていますか? |
| wala | 持っていません。ありません。※duna / naa に対する否定で使用します。 |
| walay kotsi diri. | ここには車はありません。 |
| wala kay kwarta? | あなたはお金を持っていませんか? |
| dunay daghan babaye diri. | ここにはたくさんの女性がいます。 |
| daghan | たくさん |
| walay daghan babaye diri. | ここにはたくさんの女性はいません。 |
| naa silay daghan libro. | 彼らはたくさん本を持っています。 |
| libro | 本 |
| wala silay daghan libro. | 彼らはたくさん本を持っていません。 |
| wala | wa と短縮出来ます。 |
| tua / to’a | 話者と聞き手から離れた物や人に対し使います。 |
| akong mga butang? tua ni jed. | 私の~を持っていますか?ジェドが持っています |
| tua didto. | 向こうにあります。 |
| tua niya. | 彼女がそれを持っています。 |
| tua ni maria. | マリアが持っています。 |
| may | 話者や聞き手から存在が見えない場合に使います。 |
| sa may kotsi? | 車がありますか? |
| mopadong mi sa may suba. | 私たちは川に向かっています。 |
| mopadong | モパドン |
| suba | スバ |
| may kotsi siya. | 彼は車を手に入れました。 |

